|
|
|
|
ALLERJİK DERMATİTLER VE GENERALİZE REAKSİYONLAR Hayvanlarda allerjenler: a.Böcek, arı, yılan, karınca, tırtıl, örümcek,akrep, kene,pire, deniz anası, vb. hayvanların ısırık veya sokmaları. b.Çeşitli ilaçlar, aşı, serum vb. ( penisillin, ampisillin, gentamisin, acepromazine, chloramfenikol, griseofulvin, trimetoprim, doxorubisin, tetrasiklin, antikanser yada immunosupresifler... c.Bazı yiyecekler ( çilek, muz, patates, buğday gibi karbonhidratlar, renklendirici ve tatlandırıcılar, koruyucular, süt, tavuk eti, yumurta, at eti, balık ve yan ürünleri vb. proteinler, pet mamalarinin hazirlanmasinda kullanilan unsurlar ...) d. Bazı iç parazitler( kıl kurtları,tenya, kancalı kurtlar...) e.Atopi geliştirenler( atopik inhalasyon dermetiti): (solunum yoluyla alınanlar): ev tozu akarı,küf, sığır kılı, parfüm, tüy, yün, insan epiteli, polen,mantar, pamuk, kümes hayvanı, ağaç, viral enfeksiyonlar... f. Güneş ışığı, zehirli bitkiler, aşırı egzersiz... Reaksiyonların çıkış bölgeleri ve zamanları: a.b.Bu tip hayvan ısırıkları veya ilaçlar vb. sonucu çok şiddetli ve ani reaksiyonlar gelişebilir. Özellikle de boyun, yutak ve baştaki ödemler oluşumuyla karakterize bir tablo ilk dakikalarda ortaya çıkıp anafikatik şoka sokabilir. Bazen de yarım saat içinde veya daha geç ortaya çıkabilir. Solunum yolu da tıkanacağı için ölüm tehlikesi yüksektir. Derhal veteriner hekime götürülmelidir. Daha farklı olarak sınırları farklı büyüklükteki şişkinlikler, orta dercede kaşıntı, anjioödem oluşabilir. En tehlikelisi anafilaktik şoktur. (yer düşer, mukozalar mavi renktedir, solunum yavaş yada durmuş...) Hayvan sokmalarının ilk anlarında: üzüntü, sıkıntı, rahatsızlık, kendi atrafına dönme, ağrı, sallanma, huzursuzluk,ateş, hırıltılı solunum, burun akıntısı, titreme, kasılmalar, patide veya yüzde sıcaklık, şişlik ,ishal,kusma,koma, hızlı nabız, göz bebeklerinde büyüme, felç veya yerinde duramama vb... b. İştahsızlık, ateş, ödem, ülser, kaşıntı, bitkinlik, poliartrit, püsütl, makül vb. lezyonlar... c. Genelde baş ve kuyrukta kronik seyirli kepekli krustöz form oluşur. Şiddetli kaşıntı, bazen kendi kendini ısırma görülebilir. Koltuk altı, karın, baş, boyun, kulak ve uçları gibi bölgelerde, kaşıntı,ürtüker,ödem, eritem, sebore, otitis, erezyon, eksüdasyon, ürtiker, eozinofilik plaklar, dermatitis gibi lezyonlar izlenir. İkinci form ise baş, boyun, ense ve omuzlarda izlenen ülseratif yuvarlak lezyonlardır, uyuza benzeyebilir bir formdur. Kaşıntı daha azdır.Veteriner hekimce özel diyetler verilerek veya allerji tesleri,labaratuvar testleri ile tanıya ve tedaviye gidilir. Allerji yapan gıda verilmez. d. Çok fazla deri değişikliği olmadan ekzama benzeri, kaşıntılı reaksiyonlardır. Veteriner hekimce paraziter ve allerjik tedaviler yapılır. e. Nezle, göz akıntısı, otitis, astım, kabuk,eritem,kaşıntı, seborhee, pyoderma, kıl örtüsü rengi değişimi, nadiren astım, baş, boyun,ayaklarda kaşıntı, ayaklarını yalar,yüzünü tırmalar vb... Zehirli bitkiler yenirse zehirlenme, gatrointestinal bozukluklar ve ölüm şekillenebilir. Kedi ve köpeklerde genel allerjik reaksiyonların belirtileri: En başta deri reaksiyonları, kaşıntılar, kabuklanmalar,ülserasyonlar, eritremler, egzema, allopesi(tüy dökümü), ödem, seborrhee, ürtiker(döküntü) gibi lezyonlar olabileceği gibi daha şiddetli olarak: yüksek ateş, astım, ishal, öksürük, kolit, kusma, anafilaktik şok gibi ciddi genel reaksiyonlarla da seyredebilmektedir. İnsan içinde hayvan için de, genelde allerjenden uzak durmak öğütlenmektedir. Bunun dışında antihistaminikler yada kortizon gibi immunosupresif maddeler kesinlikle bir doktor gözetiminde geçici bir tadavi olarak uygulanır. Bu ilaçlarin uzun süre kullanilmasi ciddi yan etkilere neden olur. Allerjik olaylarda insan ya da hayvan, doktorca çeşitli labaratuvar teslerine( deri vaya kan testleri vardır) tabii tutularak kesin olarak neye karşı allerji oluştuğu saptanır.Buna göre de o madeden uzak durmaya çalıştırılır. Eğer bu mümkün değilse, Hiposensitizasyon (duyarliligin azaltilmasi-Asi)(homeopati tedavisi) yoluna gidilir.Önce allerji testi sonuçlarina göre hazirlanan bir tedavi seti hazirlanir. Bu tedavi seti (enjeksiyonlar) artan yogunluklardadir. Böylelikle alerji yapan maddelere karsi hayvanin toleransini artirarak çevresi ile daha uyumlu ve çok daha rahat yasam sürmesi saglanir. Bazi alerjiler zaman ve tedavi ile yok edilir. Diger olaylarda alerji yapan maddelere karsi toleransi saglamak için alerji asilarina devam edilir. Tedavi semasina uyulmasi ile steroid ilaçlara bagimliligin azaltilmasi ya da ortadan kalkmasi saglanir. Olaylarin çogunda iyilesme tedavinin 3-5 ay sonrasinda izlenir ve aylik asilamalar devam ettirilir. Bu testler ve tedavi için insanlarda özel allerji bölümleri olan hastaneler veya allerji merkazleriyle görüşülebilir. Herşey uzman doktorlar gözetiminde olmalıdır. Hayvanızın allerjisi de aynı şekilde veteriner hekiminiz denetiminde bir laboratuvar çalışmasıyla ortaklaşa yürütülür. Zaman ve sabırlı bir tedaviyle uygun sonuç alınabilir.
|
|
|